Bouwen en verbouwen, omgevingsvergunning

Wilt u als particulier of bedrijf gaan (ver)bouwen? U hebt dan vaak een omgevingsvergunning nodig. Gaat het om een groot bouwwerk, dan is een omgevingsvergunning in ieder geval verplicht. Het is dan verboden om te bouwen zonder vergunning of in afwijking van de vergunning. Soms is een melding voldoende.

Controleer of uw bouwplannen vergunningplichtig zijn vóórdat u gaat bouwen! U kunt hiervoor een check doen via Omgevingsloket online. Daar kunt u de vergunning ook digitaal aanvragen. Overleg bij twijfel altijd eerst met de gemeente.

Of u een omgevingsvergunning nodig hebt, hangt af van wat u wilt bouwen. Sinds de invoering van de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo) hebt u voor veel bouwwerken geen vergunning meer nodig.

Vergunningsvrij bouwen

In het algemeen hebt u geen omgevingsvergunning nodig voor bijgebouwen op het achtererf, als het bijgebouw niet hoger is dan 5 meter. Daarnaast gelden voor een dakkapel of dakraam aan de voorkant strengere regels dan voor een dakkapel aan de achterkant.

De volgende bouwwerken kunnen vergunningvrij zijn, als ze op het achtererf staan en voldoen aan de eisen in het Besluit omgevingsrecht:

• dakkapellen
• dakraam
• collectoren voor warmteopwekking
• panelen voor elektriciteitsopwekking
• kozijnen, kozijn-invullingen, gevelpanelen
• zonweringen, rolhekken, luiken of rolluiken
• tuinmeubilair
• sport- of speeltoestellen voor particulier gebruik
• schuttingen
• overbruggingsconstructies
• vlaggenmasten
• antenne-installaties
• bouwwerken voor infrastructurele of openbare voorzieningen
• magazijnstellingen
• bouwketen, bouwborden, steigers, heistellingen, hijskranen, damwanden, of andere hulpconstructies
• overige bouwwerken niet hoger dan 1 meter en een oppervlakte van niet meer dan 2 meter

Weigeringsgronden

In de volgende gevallen krijgt u geen omgevingsvergunning:

• Uw bouwwerk voldoet niet aan het Bouwbesluit.
• Uw bouwwerk voldoet niet aan de bouwverordening.
• Uw bouwwerk voldoet niet aan het bestemmingsplan, de beheersverordening, het exploitatieplan of ministeriële besluiten (B&W kan alsnog bepalen dat de omgevingsvergunning moet worden verleend).
• Uw bouwplan is in strijd met het belang van de monumentenzorg.
• Volgens de gemeente bestaat ernstig gevaar dat uw bouwwerk wordt gebruikt voor een strafbaar feit (de zogenaamde Bibob-regeling).
• Het uiterlijk of de plaatsing van het bouwwerk is in strijd met redelijke eisen van welstand (B&W kan alsnog bepalen dat de omgevingsvergunning moet worden verleend).
• Het advies van de Commissie voor tunnelveiligheid geeft hiertoe aanleiding.

Doe een vergunningcheck via het Omgevingsloket online. U ziet dan of u wel of niet een omgevingsvergunning moet aanvragen of dat een melding volstaat. Hebt u een vergunning nodig, dan kunt u deze direct digitaal indienen. Als particulier hebt u een DigiD inlogcode nodig. Als bedrijf hebt u eHerkenning nodig.

Omgevingsvergunning bouwen aanvragen

• Vul het aanvraagformulier volledig in en stuurt het met de benodigde documenten digitaal of per post naar de gemeente.
• U krijgt een ontvangstbevestiging van de gemeente.
• Is uw aanvraag niet compleet dan krijgt u hierover bericht van de gemeente. Ook geeft de gemeente aan hoeveel tijd u hebt om de gegevens alsnog te verstrekken. Vult u de aanvraag alsnog volledig in, dan wordt deze in behandeling genomen en gaat de beslistermijn lopen.
• De gemeente publiceert alle vergunningaanvragen binnen 2 weken na ontvangst.
• Nadat de gemeente heeft beslist, krijgt u vanzelf bericht of u de vergunning krijgt.

Bent u het niet eens met de beslissing op uw vergunningaanvraag, dan kunt u bezwaar maken bij de gemeente. Doe dit binnen 6 weken na de bekendmaking van het besluit. Daarna kunt u eventueel nog in beroep gaan bij de bestuursrechter.

Voor complexe aanvragen geldt een afwijkende procedure. De gemeente legt het ontwerpbesluit over de omgevingsvergunning ter inzage. Binnen 6 weken na terinzagelegging kan iedereen hierover zijn zienswijze indienen. In uw zienswijze licht u toe waarom u het niet eens bent met de beslissing. Nadat het besluit is genomen, kunnen belanghebbenden binnen 6 weken na bekendmaking in beroep gaan bij de rechtbank. U bent in ieder geval belanghebbende als u tijdig een zienswijze over het ontwerpbesluit hebt ingediend. Er kunnen meerdere belanghebbenden zijn die beroep kunnen instellen bij de rechtbank.

• De gemeente beslist binnen 8 weken na ontvangst van uw aanvraag of de omgevingsvergunning wordt verleend. Deze termijn kan met 6 weken worden verlengd.
• Beslist de gemeente niet binnen de termijn, dan wordt de vergunning automatisch (van rechtswege) verleend.
• Voor complexe aanvragen geldt een beslistermijn van 26 weken. Ook deze termijn kan eenmalig met 6 weken verlengd worden. Bij deze procedure kan de vergunning echter niet van rechtswege worden verleend.

De beslistermijn geldt niet als de beslissing moet worden aangehouden.

Aanhouden beslissing

Soms moet de gemeente de beslissing over het verlenen van de omgevingsvergunning aanhouden. Als het besluit wordt aangehouden, wordt dit u meegedeeld. De gemeente houdt de beslissing onder andere aan als vóór de dag van de aanvraag een van de volgende situaties ontstaat:

• Een voorbereidingsbesluit is in werking getreden.
• De provincie of de minister heeft verklaard dat een provinciale verordening of besluit wordt voorbereid.
• Een bestemmingsplan is in ontwerp ter inzage gelegd.
• Een aanwijzingsbesluit van de provincie of minister wordt voorbereid.
• Een bestemmingsplan is vastgesteld.
• Een bestemmingsplan is na vaststelling bekendgemaakt.
• Het exploitatieplan op het van toepassing zijnde bestemmingsplan is nog niet onherroepelijk vastgesteld. In dit exploitatieplan wordt de financiering van gemeentelijke voorzieningen bij het bijbehorende bouwplan geregeld.